Om met jouw initiatief het verschil te kunnen maken, moet je de dynamiek in jouw wijk of dorp begrijpen. Met een krachtenveldanalyse breng je alle partijen, belangen en invloeden rondom een bepaald project of initiatief in kaart. Je krijgt antwoord op vragen als: wie is er betrokken bij het project? Welke groepen steunen het, wie werkt het tegen en wie staat er neutraal tegenover? Een krachtenveldanalyse is een effectieve methode om waardevolle informatie te krijgen over jouw omgeving, zodat je gericht keuzes kunt maken.
Met onderstaand stappenplan kun je gericht aan de slag met je eigen krachtenveldanalyse. Een handige methode om overzicht te krijgen in jouw buurt.
Maak een lijst met belangrijke spelers rondom jouw idee of initiatief. Denk niet in functies, maar in groepen of personen. Voorbeelden zijn actieve buurtbewoners, lokale ondernemers, woningcorporaties of sleutelfiguren in de wijk.
Geef per persoon aan wat zijn of haar rol is en hoe hij of zij tegen het initiatief aankijkt. Is dat positief, negatief of neutraal? Tip: maak eventueel gebruik van kleuren (groen voor positief, rood voor negatief en blauw voor neutraal). Zo zie je in één oogopslag hoe de verhoudingen liggen.
Teken een grote cirkel en plaats alle betrokkenen erin. De positie van de betrokkenen in de cirkel wordt bepaald door twee factoren: betrokkenheid en invloed*.
Let op: betrokkenheid en invloed zijn niet hetzelfde. Iemand kan nauwelijks betrokken zijn, maar toch beslissingen nemen.
Neem afstand en kijk naar het geheel. Wat valt op? Waar zit de steun en waar zitten de risico’s? Kijk hierbij ook naar de onderlinge relaties. Wie werken samen (denk aan gemeente en woningcorporaties)? Wie vertrouwen elkaar en waar kunnen conflicten ontstaan? Ook hier kun je gebruik maken van kleuren om het overzichtelijk te maken: groen voor vriendschappelijke en verbindende relaties, rood voor een gespannen of vijandige relatie en blauw voor een neutrale band.
Als je alles in kaart hebt gebracht, trek je conclusies door jezelf de volgende vragen te stellen:
Als zesde en laatste stap bepaal je welke sleutelfiguren (actoren) je wilt beïnvloeden om jouw doel te bereiken. Maak van deze spelers een actoranalyse door de volgende vragen te beantwoorden: