Zonder actieve bewoners geen succesvol klimaatakkoord

  • Nederland haalt zijn energiedoelen bij lange na niet. Energie uit duurzame bronnen wint maar langzaam aan terrein. Wel wordt er op dit moment gewerkt aan een nieuw nationaal Klimaatakkoord met als inzet een enorme reductie van het CO2. Maar waarom worden bewoners niet gestimuleerd en gefaciliteerd om actief mee te doen met de energietransitie? Zonder actieve bewoners gaat het niet lukken.

    foto: BondBeterLeefmilieu, Flickr

    Op dit moment zijn er vijf klimaattafels actief om te praten over het klimaatakkoord. Er zitten vele partijen aan deze tafels, maar een heel belangrijke partij is zwaar ondervertegenwoordigd: die van onderop. Van bewoners en hun initiatieven, hun organisaties en coöperaties, en van sociale ondernemers. Deze partijen zijn cruciaal voor het slagen van een klimaatakkoord.

    Vooral omdat deze groepen in staat zijn veranderingen tot stand te brengen vanuit de samenleving zelf, van onderop. Er gebeurt vanuit de samenleving al heel veel: zo neemt het aantal Nederlandse energiecoöperaties exponentieel toe. In 2017 telde ons land 392 energiecoöperaties volgens de Lokale Energie Monitor; 60 meer dan in 2016. Samen wekken ze genoeg duurzame stroom op voor 85.000 huishoudens.

    Bewustwording

    En er zijn veel bewonersgroepen die zich actief bezig houden met duurzaamheid en klimaatverandering en bewustwording van de noodzaak tot een grote energietransitie. Door zich bezig houden met de totale ontwikkeling van duurzame, ecologische en inclusieve buurten (bijvoorbeeld: Azarias Buurtonwikkeling), door samen zonnepanelen in te kopen en energie cafés te organiseren (bijvoorbeeld Groene buurt) of leuke inspiratiefestivals in de wijk te organiseren over duurzaamheid (Earth Hour Enschede Festival door Beien).
    Deze vele initiatieven helpen om bewoners zich verbonden te laten voelen met de energietransitie en draagvlak creëren om te pionieren met alternatieven voor aardgas.

    Niet benut en zelfs tegengewerkt

    Het Klimaatavontuur heeft een open brief aan Diederik Samsom, een van de voorzitters van het nieuwe klimaatakkoord, opgesteld waarin vijf mogelijkheden worden gegeven ‘om de responsieve rol van de overheid op te nemen in het maken én uitvoeren van klimaatakkoorden’. Het LSA ondertekende deze brief graag

    De kracht van de beweging van onderop wordt te weinig benut en soms zelfs tegengewerkt. Lees bijvoorbeeld dit veelzeggende citaat uit het pas verschenen rapport van prof. Tine de Moor in opdracht van het LVVK:
    ‘Voor een initiatief om duurzame energie te realiseren stond Dorpsvereniging Steendam bijvoorbeeld al in de startblokken, maar werd door de gemeente geen toestemming verleend. Een soortgelijke situatie deed zich voor in Heteren, waar de ‘stugge houding’ van de gemeente wat betreft regelgeving een initiatiefneemster deed afdruipen. Voorzitter Ronnie: “Daar ben je dan als vrijwilliger met goede bedoelingen bezig. Dan vloeit al die energie eruit.”’

    Het moet en kan anders

    De vele bewonerscollectieven die zich verenigd hebben in het LSA weten dat het anders kan en moet. De urgentie en omvang van energietransitie  is enorm en we hebben elkaar nodig. En deze grote topdown-operatie kan een stuk meer bottom-up worden gemaakt als het kansen biedt aan bewoners en hun initiatieven. De kracht en de dynamiek van de samenleving moet benut worden en op welke manier dat het beste kan, daar gaan we als vereniging ons de aankomende zes maanden intensief mee bezig houden. Waarom de energietransitie niet veel slimmer verbinden met de wijkaanpak, zoals bijvoorbeeld het WijBedrijf in Dieze Oost? Hoe kan de overgang naar aardgasloze wijken bijdragen aan meer werk in de wijk? En kunnen al die nieuwe voorzieningen (van warmtenetten tot windmolens) niet in handen komen van bewoners zoals we voor ogen hebben in een WijkBV?

    We zullen met adviezen, ideeën en voorbeelden komen hoe deze kracht van onderop wel versterkt kan worden!

     


    Bijeenkomsten voor bewoners

    Om de ideeën van actieve bewoners mee te kunnen geven aan de onderhandelaars van het klimaatakkoord wordt er een aantal bijeenkomsten georganiseerd door NPBO, HIER klimaatbureau, Buurkracht en het Klimaatavontuur. We willen  je graag wijzen op deze bijeenkomsten die de aankomende tijd plaatshebben.

     

     

  • Meer van onze leden

    Dorpscoöperatie Gerkesklooster Stroobos

    Dorpscoöperatie Gerkesklooster Stroobos

    Dorpscoöperatie Gerkesklooster-Stroobos heeft een generatiehuis opgericht in het voormalige schoolgebouw van het ...

    Lees meer >
    Stichting Tevreden

    Stichting Tevreden

    Stichting Tevreden bestaat uit betrokken Deventenaren die van elke Deventenaar een Tevreden Deventenaar willen ...

    Lees meer >
    MidWest

    MidWest

    Coop MidWest is een verzamelplek in de Amsterdamse Baarsjes. Bottum-up bedacht, uitgewerkt en tot stand gekomen door ...

    Lees meer >