Een breekijzer voor het Dakpark

  • Het prachtige Dakpark Rotterdam wilde fondsen werven en moest daarvoor een samenwerkingsovereenkomst sluiten met het gemeentebestuur. Toen liep de stichting tegen een probleem aan dat veel bewonerscollectieven vast herkennen: de verschillende afdelingen van de gemeente werkten niet samen en niemand  binnen de gemeente voelde zich verantwoordelijk. Via LSA schakelden ze een juridisch adviseur/mediator in. “ De ambtenaren schrokken daar in eerste instantie van, maar het heeft gewerkt!”

    Foto van Stijn Brakkee

    Het LSA heeft samen met VSBfonds, Stichting DOEN en KNHM in 2017 een project opgezet waarbij bewonersinitiatieven een expert of ervaringsdeskundige in huis kunnen halen. We werken samen aan een lerend netwerk. Ondernemende bewonersinitiatieven die tegen complexe problemen aanlopen, worden gekoppeld aan een expert. Ze kunnen dankzij de adviezen en begeleiding een concrete stap verder zetten.  Hoe belangrijk en nodig dat is ondervond Manon Nagelkerken van Stichting Dakpark uit Rotterdam. Zij kreeg dankzij het lerend netwerk juridische ondersteuning en mediation van expert Dorine Cleton, eigenaar van adviesbureau Cleton & com in Rotterdam. In een kort interview delen ze hun ervaringen.

    Kun je iets vertellen over het bewonersinitiatief waar jij bij betrokken bent?

    Manon: “Het Dakpark in Rotterdam is het resultaat van een bewonersinitiatief alweer vijftien jaar geleden. Het enorme park is ontworpen door de buurt, samen met de stad en projectontwikkelaars. Dat maakt dit park zo bijzonder! En de locatie is natuurlijk uniek; een park op het dak van een winkelcentrum.”

    Wat is het probleem waar Het Dakpark tegen aan liep?

    “We wilden een extra paviljoen bouwen en hiervoor hebben we enkele fondsen aangevraagd. Maar de voorwaarde voor de donatie van die fondsen was dat we een samenwerkingsovereenkomst sloten met het gemeentebestuur, de stichting én de vastgoedeigenaar van de winkels onder het Dakpark. Dat bleek ingewikkelder dan we op voorhand dachten, de verschillende afdelingen van de gemeente werkten niet samen en niemand voelde zich verantwoordelijk.”

    Bewoners zijn mondig genoeg en hebben genoeg ideeën over wat nodig is in hun leefomgeving, vraag het henzelf!

    Adviseur Dorine komt dit probleem vaker tegen: “Mijn advies in dit soort ingewikkelde processen waarbij meerdere gemeentelijke afdelingen betrokken zijn: wijs een procesbegeleider aan die verantwoordelijk wordt voor de voortgang en die de belangen snapt. Dat moet iemand zijn die ook ingangen heeft bij de lokale politiek of hij moet zelf de bevoegdheden hebben om beslissingen te nemen.” Manon: “Je hebt iemand nodig. Langzamerhand werd het ons als stichting ook duidelijk dat we voor dit traject niet de juiste kennis en ervaring in huis hadden. Op aanbeveling van het VSB-fonds hebben we contact met het LSA opgenomen en de vraag gesteld of we gekoppeld konden worden aan een jurist met enig begrip van het werk van onze stichting.”

    LSA heeft jullie vervolgens in contact gebracht met strategisch adviseur Dorine Cleton. Hoe ging dat verder?

    “Er zijn eerst twee verkennende gesprekken geweest met Dorine. Toen hebben we geïnventariseerd welke belangen en doelen de stichting heeft, maar ook waar (naar ons idee) de andere partijen tegenaan lopen. Zij heeft daarna samen met ons een programma opgesteld van twee dagdelen, waarin we ieders belang hebben geïnventariseerd en eventuele conflicten in kaart hebben gebracht. Om vervolgens tot een samenwerking te kunnen komen waarin iedereen zich kan vinden. Hierin stonden ook de afspraken over wie verantwoordelijk droeg. Dorine heeft in deze gesprekken opgetreden als mediator.”

    Foto van Stijn Brakkee

    Dorine vult aan: “Het is belangrijk om te beginnen met de belangen. Waarom zit je hier, wat zijn je belangen? Uiteindelijk moet je die afpellen tot je een gezamenlijk belang of doel hebt gedefinieerd. Pas dan kun je praten over wat er wel of niet mogelijk is en wie dat moet gaan uitvoeren. En als er van verschillende partijen geen commitment of zelfs weerstand is, zorg dan eerst dat je die situatie verandert. Ik zeg altijd: een Ja, mits… houding is essentieel voor een ieder die aan tafel zit. Dan is er veel mogelijk.”

    Wat hebben deze gesprekken jullie opgeleverd?

    Manon: “Een heleboel: we zijn tot een overeenkomst gekomen waar alle partijen zich in kunnen vinden. Op basis van de uitkomsten van de sessies heeft Dorine een concept samenwerkingsovereenkomst opgesteld. Deze hebben we afgelopen december gepresenteerd. Het concept wordt nu ingebracht bij de stafvergadering van het gemeentebestuur, zodat de directies van de afdelingen hun toestemming kunnen verlenen en het daarna door de wethouder van Maatschappelijke Ontwikkeling ondertekend kan worden. We streven ernaar om hier een feestelijk moment van te maken! Toch zijn we er nog niet hoor, we moeten nog heel wat stappen zetten met elkaar.”

    Hoe hebben jullie het samenwerken met Dorine ervaren?

    Manon: “Alhoewel de ambtenaren in de eerste instantie schrokken dat wij een jurist/mediator hadden aangetrokken, heeft iedereen het uiteindelijk als prettig ervaren dat Dorine als onafhankelijke partij de sessie kon begeleiden. Én ze had kennis van de geschiedenis van het Dakpark, de stichting en ook begrip had voor gemeentelijke werkwijzen. Zonder haar was deze doorbraak niet gelukt. Zij heeft gefungeerd als breekijzer.”

    Ruimer de tijd nemen voor doelen vergroot de haalbaarheid; zo blijft het initiatief geprikkeld en gemotiveerd

    Dorine: “Mijn ervaring is dat er in moeilijke vraagstukken rondom het inrichten van een gebied professionals nodig zijn om wensen en belangen te vertalen naar wat mogelijk is binnen de wettelijke en/of beleidskaders. In dit traject met Het Dakpark zie ik dat mijn inbreng essentieel is geweest omdat ik de juiste kennis en ervaring in bracht. Maar verder: bewoners zijn mondig genoeg en hebben genoeg ideeën over wat nodig is in hun leefomgeving, vraag het henzelf!”

    Wat is jouw mening over het lerende netwerk van LSA? Kan het koppelen van buurtinitiatieven aan experts een nuttige stap opleveren?

    Manon: “Zeker! Het werken aan een buurtinitiatief kan soms eenzaam voelen, of je ziet door de bomen het bos niet meer. Ik heb ervaren hoe fijn het is dat een onafhankelijk iemand jouw belangen behartigt. Zeker als er meerdere gemeentelijke afdelingen betrokken zijn en je geen zicht hebt op hoe die zich tot elkaar verhouden. Door de komst van Dorine werden we ook ineens serieuzer genomen.” Dorine ziet ook dat bewoners vaak niet serieus worden genomen: “Ik heb dit in het verleden aan den lijve meegemaakt. Als professional word ik met alle egards behandeld en gewaardeerd om mijn expertise. Maar als ik als bewoner aanklop, word ik met scepsis bekeken omdat ik ‘slechts’ een bewoner ben. Die houding snap ik niet, de kennis en energie van bewoners worden vaak zwaar onderschat!”

    Manon vertelt verder: “We hebben dankzij Dorine ook een meer realistische kijk op de tijd die het kost om plannen te realiseren. Als initiatief wil je veel sneller dan in de praktijk mogelijk is. Je wilt het liefst binnen een maand alles gerealiseerd hebben, terwijl het beter werkt om in kleine, succesvollere deelprojecten aan het eindproject te werken. Ruimer de tijd nemen voor doelen vergroot de haalbaarheid; zo blijft het initiatief geprikkeld en gemotiveerd.”

    Heb jij ook een vraag waar je graag hulp van een expert bij zou willen hebben? Kijk even hier!


    Een park op een dak?

    Stichting Dakpark is voortgekomen uit bewonersinitiatief en is in 2013 opgericht. Tijdens de verschillende fases van het Dakpark (wens, ontwerp en realisatie) zijn de bewoners een constante en kritische factor geweest tijdens het proces. Toen het park af was, wilden de bewoners blijvend invloed hebben op hun park. Hoe, daar dacht iedereen verschillend over. Zo ontstonden er diverse vrijwilligersteams ondersteund door een bestuur en coördinatoren, in samenwerking met verschillende partners. Het Dakpark Rotterdam is, met 1.200 vierkant meter het grootste dakpark in Europa. Het is gebouwd op negen meter hoogte bovenop een winkelboulevard. Het park en de Bigshops, een mooi voorbeeld van dubbel grondgebruik, zijn aangelegd op het voormalige rangeerterrein aan de Vierhavensstraat in Delfshaven.

    Lees hier meer over het park

     

  • Meer van onze leden

    Stichting Tevreden

    Stichting Tevreden

    • Deventer

    Stichting Tevreden bestaat uit betrokken Deventenaren die van elke Deventenaar een Tevreden Deventenaar willen ...

    Lees meer >
    Wijkbedrijf Selwerd

    Wijkbedrijf Selwerd

    • Groningen

    Wijkbedrijf Selwerd is een BewonersBedrijf in Groningen waarin bewoners zelf de regie nemen om de wijk beter en ...

    Lees meer >
    MidWest

    MidWest

    • Amsterdam

    Coop MidWest is een verzamelplek in de Amsterdamse Baarsjes. Bottum-up bedacht, uitgewerkt en tot stand gekomen door ...

    Lees meer >