Laat je zien! Over anders kijken naar verantwoording

  • Onze overheid heft belasting om dit geld vervolgens uit te geven aan middelen en doelen van algemeen nut. Veilig verlichte straten, goed basisonderwijs, een buurthuis waar wijkbewoners elkaar kunnen ontmoeten en zich ontwikkelen. Een oud en simpel systeem. Maar heeft diezelfde overheid het monopolie op vragen als: op welke manier bereiken we het beste onze gezamenlijke doelen? Wanneer zijn we tevreden over de manier waarop het geld is besteed?

    Maatschappelijke initiatieven die een (klein) gedeelte van onze publieke middelen gebruiken om hun doelen te bereiken. Niet alleen de doelen van het initiatief, maar ook gedeeld door de gemeenschap en vaak ook onze overheid. En toch schuurt het daar. De verantwoording die wordt gevraagd past heel vaak niet bij het initiatief. Het is te technisch, nietszeggend, bureaucratisch of doet geen recht aan alle andere mooie resultaten die het initiatief in gang heeft gezet. En is aan de verkeerde personen gericht.

    In Roermond nam ik deel aan een goed gesprek hierover. Dit was een onderdeel van een reeks bijeenkomsten in Limburg op initiatief van de Vereniging Kleine Kernen Limburg. Inwoners zijn intensiever aan het participeren, de samenleving is aan het veranderen. Maar hoe werkt dat nou in de praktijk? Hoe reageert de gemeenschap op dergelijke initiatieven? Hoe werken goedbedoelende vrijwilligers samen met bestuurders? En op welke manieren wordt vorm gegeven aan de verantwoordingsrelatie tussen gemeenschap en gemeente?

    Mijn verhaal gaat over het anders inrichten van verantwoording. Kunnen we verantwoording niet zo inrichten dat we voortaan verantwoording onderling regelen (met direct betrokkenen) en publiek (naar iedereen die erin geïnteresseerd is of er belang bij heeft)? Het initiatief aan de wijk, de vereniging aan haar leden, de bewonersorganisatie aan de gemeenschap. Want, en zo waren we het als deelnemers al snel eens, dat past bij het tijdsbeeld. Waarbij we inzetten op het versterken van gemeenschappen waarin mensen in staat zijn om zelf het hoofd te bieden aan de uitdagingen van deze tijd. Gemeenschappen waarbij de overheid geholpen door instituties niet de centrale actor is. Maar een verlengstuk van die gemeenschap, met als belangrijke rol om naast de gemeenschap te gaan staan en juist de kracht en gemeenschapszin te versterken en verdedigen. Wat is de rol van verantwoording in deze gemeenschappen? Op zoek naar gemeenschappen die vragen stellen aan instituties en overheden hoe ze meer ruimte kunnen krijgen om met elkaar te bepalen en te doen wat zij belangrijk vinden.

    Een aantal inzichten:

    Laat je zien! Bewonersinitiatieven handelen vanuit een intrinsieke motivatie en leggen graag verantwoording af over de impact die ze hebben en de resultaten die ze bereiken. Dat doen ze met name naar de mensen waarvoor ze zich belangeloos inzetten.

    Bewonersinitiatieven moeten ‘teveel ogen bedienen’. Wel heel veel mensen en organisaties kijken mee en willen antwoord op hun specifieke vragen. Een duidelijke communicatie en inzetten op wat er al is (social media, wijkkrant, evaluaties) helpt om niet alleen maar bezig te zijn om de behoefte aan verantwoording te vervullen. Neem het op in je dagelijkse routine.

    Gebruik verantwoording en zet het in om de kring rond jouw initiatief groter te maken (een aanstekelijk verhaal helpt mensen over de brug) of zelf beter te leren wat jouw initiatief zo sterk maakt. Leer dus ook zelf van verantwoording afleggen.

    Sluit aan bij je innerlijke drijfveren. Waarom ben je jouw initiatief gestart en maak het succesvol. Niet om het aantal contacten te turven maar om het verhaal van de mensen die jij bereikt te vertellen.

    Maar haal ook verantwoordingslagen eruit. Gedacht vanuit de gemeenschap is het helemaal niet zo logisch om altijd maar die overheid als tussenschakel in te zetten. Werk aan je onafhankelijke positie en maak publieke en onderlinge verantwoording de standaard.

    Een mooi gesprek dat we ongetwijfeld nog weleens vaker gaan voeren.

    Het onderzoekstraject ” Uw initiatief past niet in ons kader! En wat doen we nu?”  resulteerde in het Magazine – Uw initiatief past niet in ons kader! En wat doen we nu met verhalen en mooie inzichten. 

  • Meer van onze leden

    Stichting Lokaal

    Stichting Lokaal

    Stichting Lokaal wil bouwen aan een inclusieve samenleving door het creëren en ondersteunen van levendige, gastvrije ...

    Lees meer >
    Spoorpark Tilburg

    Spoorpark Tilburg

    Sinds 21 juni 2019 is Spoorpark Tilburg geopend, een bruisend stadspark wat tot stand is gebracht via ...

    Lees meer >
    Stichting Kruiskamp Ons Buurtje

    Stichting Kruiskamp Ons Buurtje

    Stichting Kruiskamp Ons Buurtje zet zich in om de buurt te verbeteren. Hoe doen ze dat ? Betrokken ...

    Lees meer >