Meer informatie over zelfgekozen ondersteuning

  • Bewoners kunnen een hoop zelf en soms hebben ze ook extra expertise en handen nodig om aan de slag te gaan. Als er ondersteuning beschikbaar is krijgen bewoners soms iemand toegewezen om hen te helpen, bijvoorbeeld een kwartiermaker. Goed bedoeld, maar het risico is dat hen alles uit handen wordt genomen. Daarom is het belangrijk dat bewonersgroepen zelf kunnen kiezen welke ondersteuning bij hun ideeën past. Deze zelfgekozen ondersteuning is belangrijk om te vermijden dat ze vastlopen in bestaande procedures en instanties. Er is behoefte aan specifieke kennis, zonder dat het initiatief van de bewoner wordt overgenomen.

    Hoe ziet dit er uit?

    We maken onderscheid tussen projectspecifieke en algemene ondersteuning. Bij algemene ondersteuning gaat het om het mobiliseren van mensen om actief in hun wijk aan de slag te gaan. Bij projectspecifieke ondersteuning gaat het om bepaalde expertise, bijvoorbeeld rondom een ondernemeingsplan, of een vastgoedexpert bij het overnemen van een gebouw.

    Algemene ondersteuning

    Om bewoners in staat te stellen meer zelf te doen in de wijk moeten er mensen elkaar kennen, samenwerken en positieve voorbeelden zien. Kleine activiteiten en projecten zorgen ervoor dat grotere projecten ook haalbaar lijken. Zulke netwerken opbouwen gaat niet vanzelf, een community organiser (naar Engels model) kan daar bij helpen. Een community organiser heeft tot doel bewoners te mobiliseren en aan elkaar te verbinden op onderwerpen die bewoners zelf belangrijk vinden. Er is dus geen vooropgezet doel. Organisers kloppen op deuren, luisteren naar wat mensen belangrijk vinden in hun wijk, wat goed gaat, wat beter kan. En vraagt ze of ze daar zelf iets aan zouden willen doen. Zo helpt een organiser om mensen samen te brengen en zelf actie te laten ondernemen. Belangrijk is dus dat zo’n organiser door iemand betaald wordt (bijvoorbeeld de gemeente), maar daar voor de rest geen specifieke doelstellingen over het hoe en wat aan vast plakt. Zo blijven de activiteiten echt van bewoners.

    Penkside Community Organisers

    In Penkside in Engeland ontdekte een community organiser dat verschillende mensen in de buurt graag in een koor wilden zingen. Hij bracht ze samen en hielp ze een ruimte te vinden in een lokaal jongerencentrum en hielp ze wat geld bij elkaar te sprokkelen. Eerst alleen voor het koor, maar langzamerhand begon de groep ook andere activiteiten voor kinderen en jongeren te organiseren in het gebouw. Dit leidde er uiteindelijk toe dat de gemeente ze een contract aanbood om het hele jongerencentrum te runnen.

    Projectspecifieke ondersteuning

    Wanneer bewoners aan de slag gaan met het overnemen van een gebouw, of publieke dienst. Of wanneer ze zelf een plan voor de buurt willen maken of nieuwe prioriteiten voor de begroting willen vasstellen vergt dat vaak veel tijd, en soms hele specifieke expertise. Soms zit die expertise al in de groep, maar dat betekent niet dat deze persoon ook de tijd heeft om al het werk te doen. En andersom gebeurt ook, soms is er wel de tijd om al het loopwerk te doen, maar heb je iemand nodig die bijvoorbeeld een analyse geeft van het vastgoed. Of die je hebt met het opzetten van een proces voor een buurtbegroting. Uiteindelijk komt het er op neer dat bewoners vaak zelf het beste weten wat ze nodig hebben aan ondersteuning, dus zou het ook aan hen moeten zijn om dat te bepalen. En misschien nog wel belangrijker, het liefst is dat ondersteuning onafhankelijk en kan die zich puur op de belangen van het initiatief richten. Idealiter is er een budget beschikbaar waar bewonersinitiatieven zelf ondersteuning mee in kunnen kopen. Een andere oplossing is een poule van verschillende ondersteuning aanleggen, waar bewoners zelf uit kunnen kiezen. Overigens zijn veel bewonersinitiatieven erg afhankelijk van de gemeente en daarom is het goed als er in ieder geval iemand is die bewonersinitiatieven door de gemeentelijke organisatie heen gidst.

    Bewonersvouchers Roosendaal

    In de gemeente Roosendaal kunnen bewoners die ondersteuning zoeken bij hun initiatief   terecht bij de vakinhoudelijke medewerker van de gemeente of bij de adviseur vitale wijken en dorpen. De gemeente ondersteunt bewonersinitiatieven in meedenken of meedoen, maar ook met materialen, kennisdeling, netwerk en financiën. De bewoners beslissen welke ondersteuning zij willen. De gemeente gebruikt hiervoor bewonersvouchers. Bewonersorganisaties kunnen bewonersvouchers geven aan initiatiefnemers.

    Beleid en regelgeving

    In de aanloop naar de verkiezingen van 2017 werd er onder andere tijdens een debat gesproken over een wet ‘ruimte voor maatschappelijk initiatief’. Hierin zou vergelijkbaar met de wet vrijheid van onderwijs een artikel in opgenomen worden dat er een ondersteuningsplicht is bij bewonersinitiatieven. De meeste aanwezige (kandidaat) kamerleden reageerden positief op het ontwikkelen van een dergelijke wet.

  • Meer van onze leden

    Dorpshuis Fort Vreeswijk

    Dorpshuis Fort Vreeswijk

    • Nieuwegein

    In een prachtig oud fort voeren de wijkbewoners van het Nieuwegeinse Vreeswijk het dagelijks beheer over Dorpshuis ...

    Lees meer >
    In De Boomtak

    In De Boomtak

    • Tilburg

    In Tilburg wist Wijkcentrum In De Boomtak op bijzondere wijze geld in te zamelen: bewoners kochten voor minimaal ...

    Lees meer >
    Buurtbedrijf Diagonaal

    Buurtbedrijf Diagonaal

    • Arnhem

    Buurtbedrijf Diagonaal in Arnhem heeft 4 producten: meerdere hectaren park, sport, zorg en het leerwerkbedrijf. ...

    Lees meer >