Benchmark BewonersBedrijven: balanceren tussen missie en zakelijkheid

  • Het LSA is bezig met een benchmark onder BewonersBedrijven. Een benchmark is een onderzoek dat het mogelijk maakt om BewonersBedrijven met elkaar te vergelijken. We kijken daarbij naar zaken zoals de missie, de diensten en producten en de impact. Maar we zijn juist ook heel geïnteresseerd in de zakelijke aanpak van deze bedrijven. Welk personeelsbeleid wordt gehanteerd en hoe zien de financiën eruit? Vorige week kwamen drie  van de eerste twaalf deelnemers aan de benchmark bij elkaar om de eerste resultaten te bespreken en van elkaar te leren.

    De missie van de deelnemers – ‘t Luukske uit Wellerlooi, Westside Slotermeer uit Amsterdam en Beien uit Enschede – lijkt op papier hetzelfde  te zijn: het bevorderen van de leefbaarheid in wijk, dorp of stad. Maar de manier waarop deze BewonersBedrijven hun missie uitvoeren, verschilt sterk. En daardoor is de kern van het verdienmodel ook anders. Zo kiezen Beien en ‘t Luukse ervoor om te groeien in dienstverlening aan de lokale samenleving. Westside wil juist de horeca en verhuur van de locatie uitbreiden. Mario vertelt dat dit minder makkelijk is dan het lijkt. Vergunningen en regelgeving blijken soms tegen te werken.  De gemeente wil bijvoorbeeld graag dat het BewonersBedrijf zonder subsidies draait. Maar legt in de Algemene Plaatselijke Verordening (APV) wel allerlei regels op, zoals beperking van de openingstijden en een verbod op het schenken  van alcohol op gelegenheden waarbij de accommodatie verhuurd is voor pivéfeestjes.

    Maatschappelijke vastgoed als middel

    Vrijwel alle BewonersBedrijven hebben een eigen pand. Maar dat pand is geen doel op zich. Het is een middel om de missie goed te kunnen uitvoeren. Maar wel een van de belangrijkste middelen die het BewonersBedrijf heeft. Dus is het van belang om hier goede afspraken over te maken. Ernst Bergboer, zakelijk leider van Beien, legt uit hoe dat in Enschede geregeld is. “Wij hebben een opstalovereenkomst met de gemeente. Ons pand is van ons, maar de grond waar het op staat is van de gemeente. Dat is voor ons een relatief goedkope oplossing. Maar het heeft ook een nadeel: als de gemeente de grond terug zou willen om er iets anders mee te doen, dan moet ons pand weg.”  ‘t Luukske heeft zijn pand in eigen beheer gebouwd en is dus volledig eigenaar. Maurice Bergmans vertelt: “Dat lukte ons doordat we certificaten hebben verkocht. Driekwart van de huishoudens in Wellerlooi, waar 1200 mensen wonen, heeft een of meer certificaten in zijn bezit. Jaarlijks loten we er een aantal uit, die de waarde van hun certificaat in geld uitgekeerd krijgen. Het is mooi om te zien dat veel van deze mensen dat bedrag als gift weer teruggeven aan het BewonersBedrijf.

    Stijgende omzetten, weinig eigen vermogen

    Hoewel alle onderzochte BewonersBedrijven stijgende omzetten laten zien, blijkt het lastig om eigen vermogen op te bouwen. Dat is geen doel op zich, maar wel nodig om bijvoorbeeld reserveringen te kunnen maken voor groot onderhoud aan het pand of investeringen te kunnen doen die de wijk ten goede komen. Zakelijk gezien is het dus goed als het BewonersBedrijf elke klus aanpakt waar geld mee verdiend kan worden. Maar  de drie ondernemers zijn het er gezamenlijk over eens dat ze niet alles willen aanpakken. Er wordt een zorgvuldige afweging gemaakt of een ‘klus’ bijdraagt aan de missie. Zo niet, dan wordt er ‘nee‘ gezegd. Voor dit dilemma worden twee mogelijke oplossingen aangedragen. Het zou goed zijn als er zoveel impact gemaakt wordt dat het niet nodig is om klussen aan te nemen waarmee veel geld verdiend kan worden maar die niets met de missie te maken hebben. Ook kunnen de twee pijlers losser van elkaar komen te staan. Binnen de ene pijler  kan zich men dan volledig richten op de exploitatie; het verdienen van geld door middel van bijvoorbeeld horeca of verhuur om de rekeningen te kunnen betalen. De andere pijler richt zich op het uitvoeren van de missie. Zo voorkom je dat alle energie in de eerste pijler gaat zitten, en de oorspronkelijke reden waarom het BewonersBedrijf ooit opgericht werd, helemaal ondergesneeuwd raakt.

    Doe mee aan de benchmark!

    Het doel van de benchmark is inzicht te geven in vooral de bedrijfsmatige aspecten van BewonersBedrijven, te leren ven elkaar en het gesprek tussen BewonersBedrijven over de zakelijke kant van hun onderneming op gang te brengen. Daarom is het belangrijk dat we zoveel mogelijk gegevens van BewonersBedrijven verzamelen. Op die manier kunnen we de sector beter zichtbaar maken en inzicht geven in de bedrijfsvoering van een BewonersBedrijf. Dat is niet alleen leuk, maar vooral ook heel leerzaam. En kan jezelf ook nieuwe inzichten opleveren over de zakelijke aspecten van jouw BewonersBedrijf.

    De verzamelde cijfers vullen we aan  met anekdotes en verhalen uit de praktijk. Zodat we een complete, kwantitatieve én kwalitatieve  weergave kunnen laten zien. Eind 2018 zullen we deze resultaten publiceren en kan ook jij als deelnemer de boer op met de cijfers en inzichten op zak. Ben je nog niet benaderd maar wil je wel graag bijdragen aan de benchmark? Mail of bel even met Marieke Boeije.

  • Meer van onze leden

    Dorpscoöperatie Gerkesklooster Stroobos

    Dorpscoöperatie Gerkesklooster Stroobos

    Dorpscoöperatie Gerkesklooster-Stroobos heeft een generatiehuis opgericht in het voormalige schoolgebouw van het ...

    Lees meer >
    Stichting Tevreden

    Stichting Tevreden

    Stichting Tevreden bestaat uit betrokken Deventenaren die van elke Deventenaar een Tevreden Deventenaar willen ...

    Lees meer >
    MidWest

    MidWest

    Coop MidWest is een verzamelplek in de Amsterdamse Baarsjes. Bottum-up bedacht, uitgewerkt en tot stand gekomen door ...

    Lees meer >