LSA is voor en van actieve bewoners
Bel ons: +31(0) 30 231 75 11

Conferentie 25 jaar aandacht voor wijken

Het LSA is 25 jaar oud geworden in 2013. We organiseerden een jubileumconferentie op 26 juni. We riepen vertegenwoordigers uit de zorg, het onderwijs, het bedrijfsleven, bewonersgroepen en de overheid bij elkaar om ideeën uit te wisselen en afspraken te maken. Tijdens de dag bleek dat deze partijen zeker een rol voor zichzelf zien in de stimulering en ondersteuning van bewonerskracht. En minister Blok van Wonen en Rijksdienst stak de loftrompet over het werk van het LSA.

 

Tekst: Lisette Vos

Terwijl de overheid zich steeds meer terugtrekt uit het publieke domein, zitten bewoners niet stil. Tijdens de conferentie, die onder de humoristische maar strakke leiding stond van dagvoorzitter Frénk van der Linden, presenteerde het LSA in een filmpje vier projecten om te laten zien wat burgerkracht in de praktijk inhoudt.


Beslissende stem

De inzet van bewoners levert mooie initiatieven op, laat dat gezegd zijn, maar volgens directeur Henk Cornelissen van het LSA is er nog volop werk te doen om deze beweging van actieve innovatieve bewoners te stimuleren.

 

Het LSA heeft duidelijk voor ogen hoe dat moet gebeuren. In buurtrechten (geïnspireerd op de Localism Act in Engeland) moeten de collectieve rechten van bewoners worden vastgelegd. Burgers moeten het recht krijgen om te bouwen, te bieden en uit te dagen. Volgens Cornelissen zou er verder, net als in Engeland, een maatschappelijke bank moeten worden opgericht die bewonersinitiatieven ondersteunt in de financiering. “Waarom zetten we het geld van zogeheten slapende rekeningen (rekeningen waarvan de eigenaar overleden is zonder traceerbare erfgenamen) niet in voor een maatschappelijk bank waar tegen lage rente geleend kan worden voor projecten met maatschappelijk doelen?”

 

Wanneer bewoners deze rechten en de financiële mogelijkheden hebben, is het volgens het LSA makkelijker om bijvoorbeeld BewonersBedrijven op te zetten met een gezond verdienmodel. Dat zijn bedrijven van en voor bewoners zonder winstoogmerk, met als doel hun buurt economisch, fysiek en sociaal te helpen ontwikkelen.

 

LSA 25 jaar aandacht voor wijken 2

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Stroomversnelling

Nu is het LSA op zoek naar meer bondgenoten die de initiatieven van en voor bewoners kunnen ondersteunen. Niets voor niets waren voor de jubileumconferentie dan ook mogelijke toekomstige partners uit het bedrijfsleven, het onderwijs, de zorg en de bankwereld uitgenodigd. Aan de hand van concrete praktijkvoorbeelden van burgerkracht gingen aan tafels de verschillende partners met elkaar in gesprek. Zo zaten aan een tafel vertegenwoordigers van het ministerie van BZK, de Rabobank, een BewonersBedrijf, Tempo Team en van de Nationale Postcode Loterij

 

Uit die gesprekken kwam naar voren dat de verschillende mogelijke partners zeker een rol voor zichzelf zien in de stimulering en ondersteuning van bewonersinitiatieven. Vele aanwezigen zeiden nog zoekende te zijn naar de manier waarop dat kon. Een vertegenwoordiger van de Rabobank vertelde dat de bank zoekt naar wegen hoe die nieuwe rol het beste kan worden opgepakt. Ook Tempo Team heeft een eigen expertise (bewoners aan werk helpen) die kan worden ingezet in de wijk. Een advocate bood aan om BewonersBedrijven kosteloos van advies te voorzien. Zo werden veel eerste stappen naar samenwerking gezet.

 

Naast de voordelen van samenwerking werd ook duidelijk dat bewoners wel wilden dat de regie van burgerprojecten bij de bewoners moet blijven liggen. Aan meerdere tafels was de rol van ambtenaren onderwerp van gesprek. Ambtenaren zien zich vaak als hoeder van het algemeen belang, maar of dat altijd terecht is, is volgens sommigen de vraag. Bewoners die het initiatief nemen om taken van de overheid (deels) op zich te nemen, zouden ondersteuning van die ambtenaren goed kunnen gebruiken. Hun leidinggevenden zouden daar dan wel ruimte voor moeten geven, zo werd opgemerkt. “De beste ambtenaren zijn diegenen die buiten de samenwerking zoeken, en in huis goed ruzie kunnen maken.”
2013-06-26 - Pleuni, LSA, 25 jaar aandacht voor wijken03

 

 

Verschillen accepteren

Hoewel er tijdens de conferentie enorme waardering was voor de initiatieven van actieve bewoners, zijn velen nog zoekend naar hun nieuwe rol en worstelen zij met dilemma’s. Voorzitter Sadik Harchaoui van de Raad voor Maatschappelijk Ontwikkeling (RMO) was uitgenodigd om betekenis te geven aan de actuele maatschappelijke ontwikkelingen. De samenleving is aan zet, maar wat betekent dat en wat zijn de gevolgen? Hij gaf in ieder geval één klip en klaar antwoord. Als de overheid zich terugtrekt, stelt Harchaoui, moeten we accepteren dat er verschillen ontstaan in voorzieningen die al dan niet door de inzet van bewoners tot stand zijn gekomen. “Dan kan het voorkomen dat zorg in de ene gemeente beter is geregeld in dan in een andere.”

 

Volgens hem is het voor de overheid lastig om los te laten. “Dat is ingewikkeld, vooral voor politici. Bij elk incident zullen zij als eerste op het matje worden geroepen. Als de samenleving aan zet is, kunnen bewoners bovendien zaken echt anders gaan aanpakken dan dat de overheid altijd heeft gedaan.”

 

LSA 25 jaar aandacht voor wijken 4

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Fan van LSA

Als alle deelnemers van de conferentie na hun rondetafelgesprek weer in één zaal bijeen zijn, wordt minister Blok van Wonen gevraagd om te reageren op de uitkomsten van de conferentie. Een van die uitkomsten is dat bewoners vaak tegen de regelgeving van de overheid aan lopen. Voorschriften en vergunningen kunnen het proces enorm frustreren, zo blijkt in de praktijk. Af en toe nodigt dat uit tot burgerlijke ongehoorzaamheid, vertelt Hans Teunissen, van ’t Zorghuus Ysselsteyn. Ondanks tegenwerking moet je doorgaan, is zijn devies. “Het is een kwestie van doorbijten en je idealen niet laten varen.” Een andere uitkomst was de roep om willekeur. We moeten voorkomen dat mooie initiatieven niet doorgaan, omdat ze niet aan vastgestelde criteria voldoen.

 

Minister Blok heeft begrip voor bewoners die sommige regels soms liever kwijt dan rijk zijn. “In alle eerlijkheid: brandvoorschriften moeten wij handhaven. Wel kunnen we kritisch naar de regelgeving kijken, bijvoorbeeld hoe we het aantal regels kunnen verminderen of hoe we ze eenvoudiger kunnen maken.” Blok stelt daarbij dat de regelgeving voor iedereen gelijk is. “Die geldt dus óók voor initiatieven van bewoners .”

 

De toespraak die de minister Stef Blok van Wonen en Rijksdienst daarna houdt is erg bondig. Hij feliciteert het LSA met het 25-jarig bestaan, en voegt eraan toe dat hij het LSA de komende 25 jaar een mooie toekomst gunt. Actieve bewoners in de wijk zijn volgens hem onmisbaar. “Uit de grond mijn hart kan ik u zeggen dat ik fan ben van het LSA. De overheid kan het niet alleen.”

 

Slotwoord

Tot slot is het woord aan LSA-voorzitter Joke Bakker. Nu minister Blok nog in de zaal aanwezig is, neemt zij de gelegenheid om kort het woord tot hem te richten. Actieve bewoners die in hun eigen wijk aan de slag zijn gegaan, hebben al veel bereikt. Hun kennis en deskundigheid moet zoveel mogelijk gedeeld worden met andere actieve bewoners. En in deze snel veranderende tijd zijn er ook groepen bewoners die het niet op eigen kracht redden. Voor het verspreiden en delen van kennis, voor het ondersteunen en motiveren van actieve bewoners en voor het uitvoeren van bijzondere projecten is het LSA nog steeds hard nodig en dus vragen we financiële ondersteuning van het ministerie en van fondsen. Met andere woorden: het LSA maakt zich graag op voor de komende 25 jaar!

 

Nieuwsbericht na afloop van de conferentie

Artikel in de Trouw op 27-06-2013